İntiharların bireysel değil, sağlık sisteminden kaynaklanan yapısal bir sorun olduğu vurgulandı
Türk Tabipleri Birliği (TTB) Asistan ve Genç Uzman Hekimler Kolu’nun hazırladığı rapor, genç hekimlerin ağır çalışma koşulları, mobbing, performans baskısı ve güvencesiz istihdam nedeniyle ciddi tükenmişlik yaşadığını ortaya koydu. Kamuoyuna yansıyan vakalara göre son 15 yılda yaklaşık 70 hekimin yaşamına son verdiğinin belirtildiği raporda, intiharların bireysel değil, sağlık sisteminden kaynaklanan yapısal bir sorun olduğu vurgulandı.
TTB Asistan ve Genç Uzman Hekimler Kolu tarafından İstanbul’da düzenlenen “Genç Hekim İntiharları Çalıştayı”nın sonuç raporu yayımlandı. Raporda, 2011-2021 yılları arasında kamuoyuna yansıyan 61 hekim intiharının yarısından fazlasının uzman hekimler olduğu belirtilirken, hekimlerde intihar riskinin genel nüfusa kıyasla 2,5 ila 7 kat daha yüksek olduğuna dikkat çekildi.
Raporda, kardiyovasküler cerrahi, aile hekimliği ile kadın hastalıkları ve doğum branşlarında intihar oranlarının daha yüksek olduğu belirtildi. Depresyonun hekimlerde en sık görülen ruhsal sorunlardan biri olduğu ifade edilirken, sağlıkta şiddet, artan iş yükü, kısa muayene süreleri ve ekonomik kayıpların çalışma yaşamını ağırlaştırdığı kaydedildi.
TTB, uzun ve yıpratıcı eğitim sürecinin yanı sıra hizmet üretiminin eğitimin önüne geçmesi, performans sistemi, mobbing ve güvencesiz çalışma koşullarının özellikle genç hekimlerde tükenmişliği derinleştirdiğini belirtti.
Raporda, genç hekim intiharlarının yalnızca bireysel psikolojik sorunlarla açıklanmasının gerçeği perdelediği vurgulandı. Performans odaklı sağlık politikalarının hekim emeğini yoğunlaştırdığı, mesleki özerkliği zayıflattığı ve sağlık hizmetini işlem sayısına dayalı bir anlayışa dönüştürdüğü ifade edildi. Bu durumun hekimlerde mesleki yabancılaşmayı ve umutsuzluğu artırdığı değerlendirmesine yer verildi.
Raporda özellikle asistan hekimlerin sistematik mobbinge, uzun çalışma saatlerine ve yetersiz dinlenme olanaklarına maruz kaldığı belirtildi. Yardım istemenin dahi risk olarak görüldüğü çalışma ortamlarında bağımsız psikososyal destek mekanizmalarının bulunmadığı ifade edildi.
TTB, raporda sağlık sisteminin insan merkezli anlayışla yeniden yapılandırılması gerektiğini belirterek çalışma koşullarının iyileştirilmesi, mesleki özerkliğin güçlendirilmesi, eğitim süreçlerinin yeniden düzenlenmesi, mobbingle mücadele edilmesi, ruh sağlığı destek mekanizmalarının erişilebilir hale getirilmesi, özlük haklarının korunması ve sağlıkta şiddete karşı etkin önlemler alınması çağrısında bulundu.
