Sefia'dan Taylan Kurt'un kaleme aldığı COP29 Gündemi: Ara Değerlendirme notu yayınladı. COP29’un ilk haftası tamamlandı. Ana tartışma, kırılgan ülkeler için iklim finansmanı ve adalet üzerine yoğunlaşıyor. Ancak, Paris Anlaşması hedeflerine ulaşma konusunda kaygılar büyük. Küresel Karbon Bütçesi raporu, mevcut emisyon artış hızında, 1,5 derece hedefinin 6 yıl içinde aşılacağını öngörüyor. Liderlerin zirveye katılmaması ve fosil yakıt lobicilerinin etkisi, müzakerelerin etkinliğini sorgulatıyor.
İklim finansmanı konusunda ilk taslak müzakere metni yayımlandı. Belirsizlikler sürüyor, ancak yıllık 1 trilyon dolar kamu finansmanı ve şeffaflık talepleri ön planda. Gelişmekte olan ülkeler, 2030’a kadar yılda 1 trilyon dolar dış finansman çağrısı yapıyor. Kalkınma bankalarının 2030’a kadar yıllık 120 milyar dolarlık katkı sağlaması bekleniyor.
Paris Anlaşması’nın karbon kredilerine ilişkin standartları kabul edildi. Ancak uygulama konusunda yol haritası eksik. Karbon piyasalarının azaltımdan çok dengeleme üzerine yoğunlaştığına dair endişeler var. Çalışmalar, karbon kredilerinin yalnızca %16’sının etkili olduğunu gösteriyor.
Türkiye, net sıfır hedefini kalkınma önceliklerini koruyarak gerçekleştireceğini açıkladı. Yenilenebilir enerji kapasitesinin artırılması ve nükleer enerji hedefleri ön planda. Ancak kömürden çıkış hedefinin eksikliği ve fosil yakıtlara dair belirsizlik, stratejiyi zayıflatıyor. Türkiye’nin bölgesel yenilenebilir enerji potansiyelini artırma fırsatı bulunuyor.
Birleşik Krallık, 2035’e kadar emisyonlarını %81 oranında azaltmayı taahhüt etti. Slovakya, yeni kömür santralleri geliştirmeme kararı aldı. Temiz Enerji Geçiş Ortaklığı, fosil yakıt finansmanını azaltmaya yönelik adımlar attı.
COP29, iklim finansmanı ve karbon piyasaları gibi önemli alanlarda bazı ilerlemeler sağlasa da uygulama ve hedeflerde netlik eksikliği sürüyor. Türkiye’nin iklim stratejisi, yenilenebilir enerji alanındaki hedeflerle güçlenirken kömürden çıkış planının eksikliğiyle eleştiriliyor. Küresel düzeyde ise fosil yakıtlardan çıkış ve iklim hedeflerine ulaşma konusunda hâlâ ciddi engeller var.

