KONDA araştırması: COP31 Türkiye'de yapılacak ama halkın yüzde 90'ı zirveden habersiz

KONDA araştırması: COP31 Türkiye'de yapılacak ama halkın yüzde 90'ı zirveden habersiz

paylaş :

KONDA'nın 2 bin 568 kişiyle gerçekleştirdiği araştırmaya göre, katılımcıların yüzde 79'u iklim değişikliğinin insan faaliyetlerinden kaynaklandığını düşünüyor. Türkiye'nin iklim politikalarında yenilenebilir enerjiye öncelik verilmesini isteyenlerin oranı yüzde 77'ye ulaşırken, COP31'in Türkiye'de düzenleneceğinden haberdar olanların oranı yalnızca yüzde 10'da kaldı.

KONDA Araştırma ve Danışmanlık A.Ş. tarafından gerçekleştirilen "COP31 ve Enerji" başlıklı araştırmanın sonuçları yayımlandı.

Araştırmanın, 10-14 Eylül tarihleri arasında KONDA Aracılı Paneli'ne gönüllü olarak katılan kişilerle yapılan telefon görüşmeleri üzerinden gerçekleştirildiği ve toplam 2 bin 568 kişinin araştırmaya katıldığı belirtildi.

Araştırma sonuçları, Türkiye'de yenilenebilir enerjiye yönelik desteğin güçlü olduğunu ortaya koydu. İklim krizine ilişkin risk algısı ve Türkiye'nin ev sahipliği yapacağı COP31 Zirvesi'ne yönelik kamuoyu bilincini de ele alan çalışma,zirvenin bilinirliği ile Türkiye'nin iklim politikalarına yönelik değerlendirmeler de önemli bir iletişim ve güven eksikliği bulunduğuna işaret etti.

Araştırmanın sonuçlarına göre, iklim değişikliğinin insan faaliyetlerinden kaynaklandığını düşünenlerin oranı yüzde 79 olurken, yüzde 17'si bunun doğal bir süreç olduğunu belirtti. İklim değişikliği konusunda endişeli veya çok endişeli olduğunu ifade edenlerin oranı yüzde 71 olarak kaydedildi. Bu oran, Kasım 2025'te yapılan araştırmanın sonuçlarına göre 7 puanlık artış gösterdi. Buna karşılık, "çok endişeliyim" diyenlerin oranı aynı dönemde yüzde 21'den yüzde 16'ya geriledi.

En çok bilim insanlarına güveniliyor

İklim değişikliği en çok hava kirliliği (yüzde 72), afetlerin artması (yüzde 69) ve olağandışı mevsim olaylarının çoğalmasıyla (yüzde 56) ilişkilendirildi. İklim değişikliği konusunda endişeli veya çok endişeli olduğunu belirtenlerin oranı Kasım 2025'e göre 7 puan artarken, "çok endişeliyim" diyenlerin oranı aynı dönemde yüzde 21'den yüzde 16'ya geriledi. 

Önümüzdeki iki yıl içinde yaşanması en olası görülen olaylar arasında ormanyangını, sel ve kuraklık gibi afetlerden zarar görme ihtimali yüzde 44 ile ilk sırada yer aldı. Katılımcıların yüzde 37'si susuzluktan, yüzde 34'ü sağlık sorunlarından, yüzde 30'u ise olağandışı yağış, kar veya dolu gibi hava olaylarından zarar görme ihtimalinden endişe duydu.

İklim mücadelesinde en çok güven duyulan kesim yüzde 54 ile bilim insanları oldu. Bilim insanlarına duyulan güvenin 2022 yılına kıyasla yaklaşık 2 puanarttığı kaydedildi. Araştırma kurumları ise yüzde 11 ile en çok güvenilen ikinci kesim olarak öne çıktı.

Yüzde 44 "Hiç çaba yok" diyor 

Eylül 2026 araştırmasına göre, katılımcıların yalnızca yüzde 13'ü Türkiye'nin iklim değişikliğiyle mücadelede "yeterli çaba" gösterdiğini düşünüyor. Katılımcıların yüzde 43'ü yürütülen çalışmaları "yetersiz" bulurken, yüzde 44'ü "Türkiye'nin bu konuda hiç çaba göstermediği" görüşünü dile getirdi. 

Türkiye'nin iklim değişikliğiyle mücadelede "hiç çaba göstermediğini" düşünenlerin oranı 2023'te yüzde 56 iken, 2026'da yüzde 44'e geriledi. Çaba gösterildiğini ancak bunun yetersiz kaldığını düşünenlerin oranı ise aynı dönemde yüzde 33'ten yüzde 43'e yükseldi.

Katılımcıların yüzde 77'si, Türkiye'nin enerji politikasında güneş ve rüzgar yatırımlarına öncelik verilerek bu alandaki yatırımların hızlandırılması gerektiğini düşünüyor. Daha fazla kömür madeni açılmaması gerektiğini belirtenlerin oranı ise yüzde 78 olarak kaydedildi. Ayrıca katılımcıların yarısı, yeni kömür santrallerinin Türkiye'nin COP31'e yönelik liderlik hedefiyle çeliştiği görüşünü taşıyor.

Elektrik üretiminde tercih edilen enerji kaynakları arasında yüzde 80 ile güneş,yüzde 63 ile rüzgâr öne çıkarken, kömürden üretilen elektriği tercih edenlerin oranı yüzde 3'te kaldı. Katılımcıların yaşadıkları yerlere yakın bölgelerde kurulmasına en olumlu yaklaştığı santraller güneş ve rüzgar santralleri oldu. En fazla karşı çıkılan enerji santralleri ise yüzde 68 ile nükleer santraller ve yüzde 56 ile kömür santralleri olarak kaydedildi.

Katılımcılara, Türkiye'nin iklim politikasını hangi sonuçları bilmeleri halindedestekleyecekleri soruldu. Katılımcıların yüzde 57'si temiz hava ve halk sağlığına katkıyı, yüzde 36'sı enerji faturalarının düşmesini, yüzde 30'u ise enerjide dışabağımlılığın azalmasını belirtti. Yeni istihdam yaratılması yüzde 23, Türkiye'nindış politikadaki etkisinin güçlenmesi ise yüzde 11 oranında tercih edildi.

COP31 bilinirliği düşük

Eylül 2026'da gerçekleştirilen araştırmaya göre, katılımcıların yüzde 90'ı COP31'in Kasım 2026'da Türkiye'de düzenleneceğinden haberdar olmadığını belirtti.COP31'in Türkiye'de yapılacağını duyanların oranı yüzde 10'da kalırken,katılımcıların yalnızca yüzde 5'inin COP31'in ne olduğu hakkında bilgi sahibi olduğu kaydedildi.

Türkiye'nin COP31'de öncelik vermesi istenen başlıklar arasında yüzde 45 ile yenilenebilir enerjiye geçişin hızlandırılması ilk sırada yer aldı. Sel, kuraklık veorman yangınları gibi afetlere uyum kapasitesinin artırılmasını isteyenlerinoranı yüzde 35 oldu. 

Fosil yakıtlardan çıkış için takvim belirlenmesini öncelikli görenlerin oranı yüzde 12, iklim finansmanına erişim ve destek konusuna öncelikverilmesini isteyenlerin oranı ise yüzde 8 olarak kaydedildi. Araştırma sonuçlarına göre, enerji dönüşümü ve afetlere hazırlık, COP31 kapsamında öne çıkan iki başlık oldu.

COP31 hakkında

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin 31. Taraflar Konferansı COP31, 9-20 Kasım 2026 tarihlerinde Antalya’da düzenlenecek. Konferansa Türkiye ev sahipliği yapacak. 

COP, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’ne taraf ülkelerin iklim değişikliğiyle mücadele konusunda ortak kararlar aldığı yıllık konferans. COP31 kapsamında sözleşmenin 31. Taraflar Konferansı oturumunun yanı sıra Kyoto Protokolü taraflarının 21. toplantısı (CMP21) ve Paris Anlaşması taraflarının 8. toplantısı (CMA8) da gerçekleştirilecek.

Konferans, yaklaşık 200 ülkenin hükümet temsilcilerini, müzakerecileri ve uluslararası kuruluşları bir araya getirecek. İş dünyası, bilim insanları, gençler, yerli halklar ve sivil toplum kuruluşları da akredite gözlemci olarak sürece katılabilecek.

Türkiye, konferansın ev sahipliğini ve dönem başkanlığını üstlenecek. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, COP31 Başkanı olarak görevlendirildi. Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen ise müzakereler başkanlığını yürütecek. Türkiye ile Avustralya arasında varılan görev paylaşımına göre Türkiye konferansa ev sahipliği yapacak ve Eylem Gündemini yönetecek; Avustralya ise resmî müzakereleri yönetecek.

Konferansın resmî müzakereleri, yalnızca akredite katılımcıların girebildiği Mavi Bölge’de yapılacak. Türkiye’nin yöneteceği Yeşil Bölge ise iklim çözümlerinin, projelerin ve işbirliklerinin tanıtılacağı alan olarak planlandı. Yeşil Bölge’ye halkın katılımı kayıt yoluyla sağlanacak.

COP31’in ana yaklaşımı, iklim taahhütlerinin uygulamaya geçirilmesi ve küresel enerji dönüşümünün hızlandırılması olarak açıklandı. Türkiye’nin başkanlık ettiği Eylem Gündemi’nde 10 öncelikli tema bulunuyor: Sıfır Atık, Okyanuslar ve Denizler, Gıda Güvenliği, İklim Dirençli Şehirler, İklim Uygulama Köprüsü, Gençlik ve Eğitim, Yeşil Sanayileşme, Temiz Enerji Dönüşümü, Rio Sinerjisi ile Dinamik ve Dayanıklı Sağlık Sistemleri.

Konferansın resmî müzakere gündeminde sera gazı emisyonlarının azaltılması, iklim değişikliğine uyum, gelişmekte olan ülkeler için iklim finansmanı ve çalışanlar ile toplulukları kapsayan adil geçiş konuları da yer alacak.