ABD Başkanı Donald Trump’ın Kongre’deki en yakın müttefiklerinden Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham, 71 yaşında hayatını kaybetti. Ön otopsi bulgularında ölüm nedeninin damar sertliğine bağlı aort diseksiyonu olduğu belirtildi.
ABD’nin Güney Carolina eyaletini temsil eden Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham, cumartesi gecesi geçirdiği ani rahatsızlığın ardından 71 yaşında hayatını kaybetti.
Graham’ın ofisi, senatörün “kısa süren ve ani bir rahatsızlık” nedeniyle öldüğünü açıkladı. Washington Adli Tıp Kurumunun ilk bulgularına göre Graham’ın ölümünün nedeni, arteriyosklerotik kardiyovasküler hastalığa bağlı aort diseksiyonu. Aort diseksiyonu ise kalpten vücuda kan taşıyan ana atardamar olan aortun iç tabakasında oluşan yırtılma sonucu kanın damar duvarının katmanları arasına ilerlemesi olarak tanımlanıyor.
Yetkililer, ön bulguların ardından toksikoloji ve mikroskobik incelemelerin sürdüğünü, kesin ölüm belgesinin bu testlerin tamamlanmasıyla hazırlanacağını bildirdi.
ABD Başkanı Donald Trump, Graham’ın rahatsızlanmasından dakikalar önce kendisiyle telefonda görüştüğünü söyledi. Graham’ın ölümünde şüpheli bir durum bulunmadığını belirten Trump, senatörü yakın dostu ve “gerçek bir Amerikan vatanseveri” olarak nitelendirdi. Trump, Graham’ın anısına ABD bayraklarının 18 Temmuz Cumartesi gecesine kadar yarıya indirilmesi talimatını verdi.
Lindsey Graham Türkiye’ye F-35 desteği vermişti
ABD Başkanı Donald Trump’ın yakın müttefiklerinden Güney Karolina Senatörü Lindsey Graham, Türkiye Today gazetesine verdiği demeçte, geçmişteki katı tutumunun aksine Türkiye’ye yönelik F-35 kısıtlamalarının esnetilebileceği mesajını verdi.
ABD yönetiminin CAATSA yaptırımlarını kaldırma seçeneğini değerlendirdiği bir dönemde konuşan Graham, Türkiye’yi “muazzam bir müttefik” ve “NATO’nun sarsılmaz bir sütunu” olarak nitelendirmiş ve Türkiye’ye F-35 teslimatının yeniden başlamasını sağlayacak ve hukuki engelleri aşacak “akılcı bir çözüm” bulunabileceğine inandığını söylemişti.Bununla birlikte sürecin ABD Kongresinde dirençle karşılaşabileceğini belirten Graham, bazı üyelerin satışa itiraz edebileceğini, Türkiye ile İsrail arasındaki gerilimin e Ankara’nın Kongredeki konumuna yardımcı olmadığını ifade etmişti.
Ukrayna ziyaretinden dönmüştü
Graham, ölümünden bir gün önce Ukrayna’nın başkenti Kiev’de Devlet Başkanı Volodimir Zelenski ile görüşmüştü. Görüşmede Ukrayna’nın hava savunma ihtiyaçları ile Rusya’ya karşı hazırlanması planlanan yeni yaptırımlar ele alınmıştı.
Dış politikada askerî müdahaleyi ve güçlü Amerikan liderliğini savunan Graham, Ukrayna ve İsrail’e verilen desteğin Kongre’deki önde gelen savunucularından biriydi. İran’a karşı sert politikaları destekleyen Graham, Rusya’ya yönelik daha kapsamlı yaptırımlar uygulanması çağrısında bulunuyordu.
Zelenski, Graham’ın ölümünden “derin üzüntü” duyduğunu belirterek, senatörü özgürlüğün ve dünyayı daha güvenli hale getiren değerlerin savunucusu olarak nitelendirdi. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu da Graham için yayımladığı mesajda, İsrail’in “yakın bir dostunu” kaybettiğini söyledi.
Trump’ın yakın müttefiklerinden biriydi
Graham, 2016 başkanlık seçimleri sırasında Donald Trump’ı sert biçimde eleştirmiş, ancak Trump’ın başkan seçilmesinin ardından Kongre’deki en güçlü destekçilerinden biri haline gelmişti. Graham’ın ölümü, Cumhuriyetçilerin Kongredeki dar çoğunluğu açısından da önem taşıyor.
Graham’ın koltuğunun boşalması ve Kentucky Senatörü Mitch McConnell’ın sağlık sorunları nedeniyle görevine ara vermesiyle Cumhuriyetçilerin Senatodaki fiilî çoğunluğu 51 sandalyeye geriledi. Bu durumun savunma bütçesi, Rusya yaptırımları, dış istihbarat yetkileri ve Trump yönetiminin üst düzey atamalarına ilişkin oylamaları zorlaştırabileceği belirtiliyor. Graham, öldüğü sırada Senato Bütçe Komitesi Başkanlığı görevini yürütüyor ve Senato Tahsisatlar Komitesinde yer alıyordu.
Güney Carolina’da özel seçim süreci
Graham’ın ölümüyle boşalan Senato koltuğuna Güney Carolina Valisi Henry McMaster’ın geçici bir isim atama yetkisi bulunuyor. Atanacak senatörün, Graham’ın görev süresinin sona ereceği Ocak 2027’ye kadar görev yapması öngörülüyor.
Eyalet yasalarına göre özel ön seçim için bir haftalık adaylık başvuru süreci 21 Temmuz’da başlayacak. Partilerin ön seçimi 11 Ağustos’ta yapılacak. Hiçbir adayın oyların çoğunluğunu alamaması halinde ikinci tur 25 Ağustos’ta gerçekleştirilecek.
Cumhuriyetçi ön seçimi kazanan aday, 3 Kasım’daki genel seçimde Demokrat Parti adayı Annie Andrews ile yarışacak.
Güney Carolina uzun süredir Cumhuriyetçilerin güçlü olduğu eyaletler arasında yer alıyor. Ancak hızlandırılmış seçim takvimi ve Graham’ın eyalet siyasetindeki etkisi nedeniyle yarışın Cumhuriyetçi Parti içinde yeni bir güç mücadelesine yol açabileceği değerlendiriliyor.
Lindsey Graham kimdir?
Lindsey Olin Graham, 9 Temmuz 1955’te Güney Carolina’nın Central kasabasında, işçi sınıfı bir ailede dünyaya geldi. Anne ve babası bir restoran ile bilardo salonu işletiyordu. Ailesinde üniversite eğitimi alan ilk kişi olan Graham, lisans ve hukuk eğitimini Güney Carolina Üniversitesinde tamamladı.
Meslek yaşamına ABD Hava Kuvvetlerinde askerî avukat olarak başlayan Graham, altı buçuk yıl aktif görev yaptı. Almanya’daki Rhein-Main Hava Üssü’nde savunma avukatı ve askerî savcı olarak çalışan Graham, daha sonra Güney Carolina Hava Ulusal Muhafızlarına katıldı.
Birinci Körfez Savaşı sırasında yeniden aktif göreve çağrılan Graham, daha sonra Hava Kuvvetleri Yedek Komutanlığında görev yaptı. Irak ve Afganistan’daki Amerikan askerî operasyonları sırasında kısa süreli görevlerde bulunan Graham, toplam 33 yıllık askerlik hizmetinin ardından 2015’te albay rütbesiyle emekliye ayrıldı.
Graham, 1994’te Güney Carolina’nın üçüncü seçim bölgesinden ABD Temsilciler Meclisine seçildi. Sekiz yıl Temsilciler Meclisinde görev yaptıktan sonra 2002’de ABD Senatosuna seçildi ve 2003’te göreve başladı. 2008, 2014 ve 2020 seçimlerinde yeniden seçilen Graham, öldüğü sırada Kasım 2026 seçimlerinde beşinci dönem için adaylığını sürdürüyordu.
Graham, Kongredeki yaklaşık 30 yıllık kariyeri boyunca dış politika, ulusal güvenlik, savunma harcamaları ve yargı atamaları alanlarında etkili isimlerden biri oldu. Cumhuriyetçi Senatör John McCain ile yakın çalışmasıyla tanınan Graham, ABD’nin küresel askerî ve diplomatik rolünün güçlendirilmesini savundu. Ukrayna ve İsrail’e askerî desteği desteklerken, Rusya ve İran’a karşı daha sert yaptırımlar uygulanmasını istedi. Graham, 2019-2021 yıllarında Senato Yargı Komitesine başkanlık etti. Ölümünden önce Senato Bütçe Komitesi Başkanı olarak görev yapıyor; Tahsisatlar, Yargı ile Çevre ve Bayındırlık komitelerinde yer alıyordu.
