Türkiye Belediyeler Birliği ve Mersin Büyükşehir Belediye Başkanı Vahap Seçer, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası’nın (EBRD) Yeşil Şehirler Programı’nın 10’uncu yılı kapsamında Londra’da düzenlenen Yeşil Şehirler Belediye Başkanları Toplantısı’na katıldı.

Mersin Büyükşehir Belediyesi’nden yapılan açıklamaya göre, “Yarına Yatırım: Herkes İçin Yeşil ve Dirençli Şehirler İnşa Etmek” temasıyla düzenlenen toplantıda, Yeşil Şehirler Programı’nın son 10 yıldaki kazanımları ve gelecek dönem iş birliği alanları ele alındı.

Toplantı, EBRD Yeşil Şehirler ağına üye belediye başkanları, uluslararası kuruluşlar, özel sektör temsilcileri, akademisyenler ve gençlik örgütlerini bir araya getirdi. Program kapsamında kentlerin temiz enerjiye geçişi, ulaşım ve konut politikaları, ısınma sistemlerinin elektrifikasyonu, düşük karbonlu ve iklim dirençli konut uygulamaları, atık su ve su yönetimi altyapısı, döngüsel ekonomi, sel ve sıcak hava dalgalarına karşı dirençlilik ile iklim krizine uyumda yapay zekâ kullanımı gibi başlıklar görüşüldü.

Seçer, program kapsamında Yeşil Şehir Görevlileri Ağı Toplantısı’na katıldı. Ayrıca “Bir On Yıllık Etki: EBRD Yeşil Şehirlerinin Başarılarının Kutlanması” başlıklı panelde kentlerin yeşil dönüşüm uygulamaları, finansman deneyimleri ve gelecek vizyonlarına ilişkin sunumları takip etti.

Seçer’in konuşmacı olarak yer aldığı “Sistem Yaklaşımından Yatırıma: Su Yönetiminin Önemi” başlıklı oturumda ise su yönetiminin kentlerin iklim direnci, su güvenliği, deniz ekosistemi, enerji tüketimi ve ekonomik gelişimi üzerindeki etkisi tartışıldı.

Oturumda Mersin’in yanı sıra Fas’ın Kazablanka ve Kırgızistan’ın Oş kentlerindeki uygulamalar da ele alındı. Seçer’in yanı sıra Kazablanka-Settat Bölgesi Konseyi Başkanı Abdellatif Mâzouz, Oş Belediye Başkanı Zhanarbek Akaev, Su Sistemleri Entegrasyonu Profesörü Ana Mijic ve Altyapı Çözümleri İş Grubu İş Geliştirme Direktörü Silvia Kuo konuşmacı olarak yer aldı. Oturumun moderatörlüğünü EBRD Avrasya Altyapı Bölüm Başkanı Ekaterina Miroshnik yaptı.

Seçer, oturumda yaptığı konuşmada, Mersin’in iklim değişikliğinin etkilerini yoğun biçimde hisseden kentlerden biri olduğunu belirterek, su yönetimini yalnızca teknik bir altyapı meselesi olarak görmediklerini söyledi.

“Bizim için su; çevreyi, enerjiyi, ekonomiyi, halk sağlığını, afet yönetimini ve iklim direncini bir araya getiren stratejik bir konudur” diyen Seçer, Mersin’de su yönetiminde sistem yaklaşımını benimsediklerini ifade etti.

Seçer, su sistemlerinin birbirine bağlı olduğunu belirterek, bir noktada alınan kararın tüm sistemi etkilediğini söyledi. Bu nedenle yatırımların su güvenliği, enerji verimliliği, iklim direnci, deniz ekosistemleri ve ekonomik gelişime katkısıyla birlikte değerlendirildiğini kaydetti.

Mersin’in su yönetimindeki önceliklerinden birinin güçlü ve dayanıklı altyapı yatırımları olduğunu söyleyen Seçer, EBRD ve Uluslararası Finans Kurumu (IFC) iş birliğinde yürütülen “Mersin Atıksu Yönetimi ve Ekolojik Denge Projesi”nin bu yaklaşımın önemli örneklerinden biri olduğunu belirtti.

Seçer, yaklaşık 84 milyon avroluk yatırım kapsamında Mersin genelinde atık su arıtma tesislerinin kapasitesinin artırıldığını, yeni arıtma tesisleri ve derin deniz deşarj sistemlerinin hayata geçirildiğini söyledi.

“Bu yatırımlar sayesinde yalnızca mevcut ihtiyaçları karşılamıyoruz. Gelecekteki nüfus artışını, iklim değişikliğinin etkilerini ve çevresel riskleri de dikkate alarak uzun vadeli bir su altyapısı inşa ediyoruz” dedi.

Seçer, Avrupa Birliği destekli FRIT-II programı kapsamında yürütülen içme suyu ve kanalizasyon yatırımlarının da Mersin’in altyapı kapasitesini güçlendirdiğini ifade etti.

Su yönetiminde dijitalleşme ve veri analizinin önemine de değinen Seçer, Mersin Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü bünyesindeki İleri Teknoloji İzleme ve Kontrol Merkezi’nin, suyun kaynaktan alınmasından atık suyun alıcı ortama bırakılmasına kadar tüm süreçleri izlediğini belirtti.

Seçer, SCADA sistemiyle içme suyu depoları, pompa istasyonları, enerji tüketimi, debi değişimleri, izole alt bölgeler, sayaç sistemleri ve yağmur suyu altyapılarının gerçek zamanlı kontrol edildiğini söyledi.

Bu yaklaşımın su kayıplarını azalttığını, enerji tüketimini düşürdüğünü ve hizmet sürekliliğini artırdığını belirten Seçer, sistemin aynı zamanda iklim değişikliğinin yarattığı belirsizliklere karşı kentin dayanıklılığını güçlendirdiğini kaydetti.

Seçer, atık suyu yeniden kullanılabilecek bir kaynak olarak gördüklerini belirterek, Karaduvar ve Kızkalesi atık su arıtma tesisleri üzerinden suyun yeniden kullanımına yönelik çalışmalar yürütüldüğünü söyledi. Güneş enerji santralleri ve biyogaz uygulamalarıyla su altyapısının enerji ihtiyacının daha sürdürülebilir kaynaklardan karşılandığını ifade etti.

Mersin’in deniz ekosisteminin korunması için yürütülen çalışmalara da değinen Seçer, kentin Türkiye’de deniz kirliliği denetimi yapma yetkisine sahip iki büyükşehir belediyesinden biri olduğunu söyledi.

Seçer, Elektronik Gemi Denetleme Sistemi ile kıyıların 7 gün 24 saat izlendiğini belirterek, denetim tekneleri, hava ve su altı dronlarıyla olası kirlilik kaynaklarının erken aşamada tespit edildiğini ifade etti. Seçer, göreve geldiği günden bu yana çevreyi kirlettiği tespit edilen 102 gemiye yaklaşık 390 milyon lira idari yaptırım uygulandığını söyledi.

Seçer, kentlerin dayanıklılığının, temel hizmetleri ve kent işlevselliğini kesintisiz sürdürebilme kapasitesiyle ölçüldüğünü belirtti. 2023 Kahramanmaraş merkezli depremler sonrasında Mersin’in aldığı göç nedeniyle su tüketimi ve evsel katı atık miktarında yüzde 15’in üzerinde artış yaşandığını, buna rağmen hizmetlerin sürdürülebildiğini kaydetti.

Uluslararası iş birliklerinin Mersin açısından önemli olduğunu belirten Seçer, Global Covenant of Mayors, ICLEI, Med Cities, Blue Mission Med Türkiye Ağı, Ocean Rise and Coastal Resilience Coalition ve Avrupa Birliği’nin Okyanuslar ve Sular Misyonu gibi platformlarda aktif rol aldıklarını söyledi.

Seçer, “Geleceğin dirençli şehirleri suyu koruyan, yeniden kullanan, veriyle yöneten ve ekosistemleri gözeten şehirler olacaktır. Hedefimiz, gelecek nesiller için güvenli, dirençli ve sürdürülebilir bir su sistemi oluşturmak” dedi.

Toplantının ilk günü, oturumların tamamlanmasının ardından değerlendirme ve kapanış bölümüyle sona erdi. Mersin Büyükşehir Belediyesi Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanı Dr. Bülent Halisdemir’in de EBRD tarafından Mersin Yeşil Şehir Eylem Planı Yöneticisi olarak görevlendirildiği bildirildi.